Uitstrijkje

Wat is een uitstrijkje?

Wie en hoe vaak?

Wanneer stel je het uitstrijkje beter uit?

Wat bij een afwijkend uitstrijkje?

Wanneer is verder onderzoek noodzakelijk?

Wat zijn de mogelijke oorzaken van  een afwijkend uitstrijkje?

 


 

Wat is een uitstrijkje en waarvoor dient het?

Bij een uitstrijkje worden met een borsteltje cellen van de baarmoederhals afgenomen. Het borsteltje wordt in een potje gestoken dat in het labo onderzocht wordt.

Uitstrijkjes worden gemaakt om te onderzoeken of u een voorstadium van baarmoederhalskanker hebt.
Bij een normaal uitstrijkje is de kans op baarmoederhalskanker heel klein.
Bij een voorstadium is er een kleine kans dat zich later baarmoederhalskanker ontwikkelt.
Een eenvoudige behandeling van zo’n voorstadium kan een grote operatie voor kanker vele jaren later voorkomen.

 

Wie en hoe vaak?

Vrouwen moet het eerste uitstrijkje krijgen op 25j.
1 jaar na het eerste uitstrijkje moet een tweede genomen worden.
Nadien wordt maar om de 3j een uitstrijkje genomen (als het vorige normaal was).
Boven 65j mag gestopt worden met screenen als de 2 vorige uitstrijkjes normaal waren.

Wanneer kan u het beter uitstellen?

Als u menstrueert (ongesteld bent) kunt u het laten maken van een uitstrijkje beter uitstellen.
Door het bloed kunnen de cellen niet goed bekeken worden in het laboratorium.
Ook tijdens de zwangerschap of het geven van borstvoeding zijn de cellen moeilijk te beoordelen.
U kunt dan wachten tot een halfjaar na de bevalling of een halfjaar nadat u met de borstvoeding gestopt bent.

Wat betekent een afwijkend uitstrijkje?

Voor bijna alle vrouwen betekent de uitslag van een afwijkend uitstrijkje een grote schok.
De angst voor baarmoederhalskanker is begrijpbaar, maar bijna altijd onnodig.
Vaak is het loos alarm en zijn de afwijkingen bij controle na 6 maand of 1 jaar
(afhankelijk van de afwijking) volledig verdwenen.
Een voorstadium is goed en gemakkelijk te behandelen.

Verder onderzoek (on)nodig?

Bij een normale uitslag kunt u gerust 3 jaar wachten voor een volgend uitstrijkje.
Als er echter klachten zijn van bloedverlies tussen de menstruaties door of van bloedverlies
tijdens of na seksueel contact is het verstandig naar de huisarts te gaan.
Deze beoordeelt of het zinvol is een extra uitstrijkje te maken of onderzoek naar een ontsteking te doen.

Mogelijke oorzaken ?

Baarmoederhalskanker wordt veroorzaakt door een infectie met het humaan papillomavirus (HPV).
Er zijn verschillende soorten van dit virus; sommige komen vaker voor bij afwijkende uitstrijkjes en baarmoederhalskanker, andere veroorzaken wratjes op de huid.

Vrouwen kunnen het virus krijgen bij gemeenschap, maar niet uitsluitend hierdoor.
Geschat wordt dat 80-90% van alle vrouwen geïnfecteerd wordt met HPV.
Bij heel veel vrouwen geneest deze infectie (die geen klachten geeft) vanzelf,
maar sommige vrouwen blijven het virus bij zich dragen.
Waarom sommige vrouwen die het virus bij zich dragen, een afwijkend uitstrijkje krijgen,
en andere vrouwen niet, is niet bekend.
U kunt er zelf niets aan doen om het virus kwijt te raken en het afwijkende uitstrijkje weer
normaal te laten worden.